Warsztaty

koszyczki

II Jesienny warsztat zbieracko-przetwórczy w Biotopie Lechnica

11-13 listopada 2016

Będziemy się zajmowali ogrodowymi i dzikimi roślinami jadalnymi w Karpatach i tradycyjnymi technikami ich przetwarzania i przechowywania.

Zajęcia poprowadzą: Marek Styczyński i Kaja Nowakowska

 

Tematy warsztatu. Zapraszamy do jesiennego warsztatu przypominającego tradycyjne techniki przetwórcze, metody zbierania i przechowywania ziół, owoców i grzybów. Będziemy zajmowali się kilkoma tematami, a najważniejsze z nich to: co, gdzie i jak zbierać w górach, czyli etnobotanika Karpat w praktyce oraz tradycyjne sposoby przetwarzania owoców i ziół od maceratów, fermentacji octowych do karpackich technik suszenia i wędzenia, aż po tradycyjne metody przechowywania żywności w zimie i lecie.

Warsztat będzie miał charakter praktyczny: poza przepisami, wskazówkami i opisami konkretnych rozwiązań technicznych, uczestnicy zabiorą do domów wytworzone wspólnie produkty.

 Termin warsztatu. Główne zajęcia będą się odbywały od piątku do niedzieli 11-13. listopada 2016, ale ekipa Biotopu będzie obecna na miejscu od czwartku 10.XI do poniedziałku 14.XI, co daje możliwość zaplanowania dłuższego pobytu.

 kaja1

Miejsce prowadzenia warsztatu. Zajęcia warsztatowe będą odbywały się w Biotopie Lechnica na terenie słowackiego Zamagurza (www.biotoplechnica.eu) ok. 30 minut pieszego spaceru od kładki pieszej na Dunajcu, łączącej polską wieś Sromowce Niżne i słowacką wieś Czerwony Klasztor. Dojazd jest możliwy zarówno z Nowego Sącza (przez Krościenko nad Dunajcem) jak i Nowego Targu (przez Niedzicę) komunikacją publiczną lub samochodem od strony Piwnicznej (przejście graniczne w Mniszku nad Popradem), Nowego Targu lub Nowego Sącza (przejście graniczne Lysa nad Dunajcem).

Poza głównym tematem warsztatu oferujemy także możliwość zapoznania się z teorią i praktyką permakultury, inżynierii wernakularnej, etnobiologii, bioregionalizmu i zagadnieniami konserwatorskiej i czynnej ochrony przyrody.

Zamagurze, Pieniny i Klasztor Lechnicki jest regionem o starych tradycjach samotniczych praktyk duchowych, zielarstwa , alchemii i botanizowania, do czego nawiązujemy w Biotopie Lechnica i organizowanych stażach, warsztatach i seminariach.

 Zakwaterowanie. Noclegi w warunkach wygodnego pensjonatu na terenie słowackiej wsi Lechnica. Pensjonaty i kwatery znajdują się w odległości 5-10 minut pieszego spaceru od miejsca warsztatu w Biotopie Lechnica. Śniadania i kolacje z własnych produktów (kuchnia w pensjonacie), obiady w pobliskiej wsi Czerwony Klasztor na własny koszt, ale w jednej porze i całą grupą warsztatową, a w sobotę w Biotopie Lechnica (dla chętnych). W ramach opłaty warsztatowej oferujemy dwa noclegi w pensjonacie, a dodatkowe noclegi kosztują po 12,5 EURO za noc.

 

Koszt warsztatu. Opłata za warsztat w wersji podstawowej (11-13.XI) to 120 EURO lub równowartość w złotówkach po aktualnym kursie. Ostatecznym potwierdzeniem zainteresowania warsztatem jest wpłata bezzwrotnego zadatku w wys. 30 EURO lub równowartości w złotówkach po aktualnym kursie do dnia 27.X.2016 r.

Dla osób wspierających Biotop, stałych uczestników warsztatów oraz studentów – zniżki (prosimy o indywidualny kontakt na adres marek.styczynski@gmail.com )

Wszystkie wpłaty warsztatowe zostaną przeznaczone na remont Biotopu Lechnica i są traktowane jako darowizna na ten cel.

 

Termin zgłoszenia: zgłoszenia potwierdzone wpłatą zaliczki przyjmujemy do 27.X.2016 r. Zgłoszenie prosimy kierować mailem na adres:

marek.styczynski@gmail.com

tarninajablka

Informacje dodatkowe od prowadzących warsztat.

 

Przygotowując I Jesienny warsztat zbieracko-przetwórczy pisałem, że: „zapraszając Kaję Nowakowską do poprowadzenia warsztatu w Biotopie Lechnica i przygotowując własną część zajęć miałem pomysł na przypomnienie prostych metod korzystania z dzikich i ogrodowych zasobów pokarmowych i ich przechowywania poza popularnym nurtem przetworów z mięsa i alkoholi. Można byłoby zatem nazwać nasz warsztata „wegetariańskim”, ale wolę aby był raczej propozycją dla wszystkich, którzy starają się żyć w zrównoważony sposób i są otwarci na nieznane sobie techniki i rodzaje kuchni. Będzie to zatem początek stałej praktyki w Biotopie Lechnica  bez wprowadzania sztywnych reguł i dogmatycznych linii podziału. Tematy jakie przygotowaliśmy z Kają są dla nas niezwykle interesujące i mamy dla nich wiele entuzjazmu! Prawdopodobnie, ze względu ograniczoność czasu warsztatu dyktowaną małą ilością wolnego czasu potencjalnych uczestników, ten entuzjazm będzie ważnym elementem zajęć… Oto co, poza entuzjazmem, przygotowaliśmy”. Możemy z Kają potwierdzić, że pierwszy warsztat był niezwykle malowniczy, twórczy i odbył się w znakomitej atmosferze.

 

Tradycyjne sposoby i terminy zbioru ziół, owoców i grzybów oraz ich przetwarzania i przechowywania to fascynujący obszar wiedzy i umiejętności, który przydaje się także obecnie. Tradycyjne suszarnio-wędzarnie budowane na wiele sposobów w Karpatach oraz systemy przechowywania żywności wykorzystujące naturalne zjawiska w postaci mikroklimatu, geotermii, chłodzenia wodą, osłon z żywych kultur itp. to świetna szkoła podstawowych umiejętności inżynierskich i wiedzy o przyrodzie, które przeżywają obecnie drugą młodość ze względu na zainteresowanie niskim zużywaniem energii, niezależnością żywnościową i zrównoważonymi stylami życia, a także rozmaitymi odmianami technik przetrwania (survival). Najważniejsze jest zrozumienie, że wiedza na temat roślin, sposobów ich zbierania i przetwarzania oraz metod przechowywania żywności i leków naturalnych jest pewnego rodzaju całością odnoszącą się do określonego bioregionu i wymaga stałego doskonalenia umiejętności i eksperymentowania.

 

Tematy zajęć z przetwarzania owoców, ziół i grzybów.

Fermentacja octowa, octy.

Ocet jabłkowy, gruszkowy, tarninowy i inne.

Historia, tradycje, technika wykonania, proces.  Co to jest matka octowa i kożuszek fermentacyjny (jak je odróżniać od siebie i pleśni, jak z nimi postępować, zastosowanie i przechowywanie).

Zastosowanie i właściwości kulinarne(napoje, chutneye, itp), kosmetyczne(płukanki, wcierki, toniki) i lecznicze (oxymele, fire cider, okłady, maceraty, właściwości probiotyczne  i inne) octów.

Ziołowe maceraty octowe. Technika, zastosowanie, właściwości.

Fermentacja alkoholowa bez otrzymywania alkoholu, oparta na różnych szczepach drożdży( ale tylko z nazwy bo uzyskujemy napój podobny do kwasu chlebowego)

Kwasy:kwas chlebowy, kminkowy, jałowcowy, buza(z kaszą jaglaną), felisówka(z maślanki).

Fermentacja mlekowa (kiszonki, technika fermentowania serwatką jako starterem, ewentualnie kefir -ziarna kefirowe.) Techniki i właściwości prozdrowotne.

Kiszenie warzyw, owoców itp. kiszone jabłka, gruszki, tarnina? Kiszenie owoców serwatką. Kiszone „twarożki ” z orzechów.

Tzw.”fermentacja ” ziołowych herbat

Ziołowe i owocowe maceraty glicerynowe jako alternatywa dla nalewek alkoholowych.

Sole ziołowe (pokrzywowa, arcydzięglowa, inne)

Wędzenie: wędzona sól, wędzenie herbaty, wędzenie czosnku.

Suszenie, suszenie-wędzenie: owoce, grzyby.

 

Dodatkowo parę pomysłów do przemyślenia: zbiór sezonowych bezpiecznych surowców zielarskich jak korzeń łopianu, żywokostu, wiesiołka, nasiona pokrzywy plus ich zastosowanie kulinarne, lecznicze, kosmetyczne. Biotop Lechnica zademonstruje także swoje zbiory ziół leczniczych i przyprawowych, a także dostarczy własnych owoców dyniowatych uprawianych w permakulturze.